De Oudebeek of Oude Beek begint in Beekbergen, kruist het Apeldoorns kanaal, verandert dan drie keer van naam, mondt uit in de Voorsterbeek en samen monden ze bij Gietelo in de IJsel (of IJssel in de moderne spelling). In deel 1 loop ik van de bron tot aan het kanaal. Het benedenstroomse deel is een ander verhaal.

Oudebeek legger bekenatlas
De Oudebeek in de Bekenatlas van de Veluwse Beken en Sprengenstichting.

Op deze kaart uit de Bekenatlas zie je in blauw de beek tot aan het kanaal. De gele en groene rondjes zijn plekken waar watermolens staan en de groene stukken beek bovenstrooms daarvan zijn de opgeleide molenbeken. Verder in roze duikers, stuwtjes en zelfs een vistrap die ik niet heb kunnen vinden.

Begin van de Oudebeek bij Beekbergen
een van de bronnen van de Oude Beek

De beek begint in Engeland, jaja ook hier ligt een Engeland: een verzameling witgepleisterde oude boerderijen ten westen van Beekbergen. Prachtplek.

Engeland bij Beekbergen
Engeland

Kwelwater vanuit de stuwwal komt op meerdere plekken aan de oppervlakte, hier en daar echt als bron van waaruit een beekje begint in een dal vol speenkruid, goudveil en bosanemoon.

De Oudebeek

Op meerdere plekken zie ik zompige weilanden vol pitrus. Even verder stroomt alles samen de Arnhemseweg onderdoor. Maar de beek stroomt niet op het laagste punt door het dal: vanaf de weg is hij al opgeleid voor de eerste molen.

Opgeleide molenbeek in de Oudebeek
opgeleide molenbeek

Op het laagste punt in het dal ligt onder de Arnhemseweg niet eens een duiker. De echte Oudebeek in het midden van het dal, die overigens in een betonnen goot ligt, staat droog terwijl de opgeleide molenbeek behoorlijk stroomt, zie volgende foto’s.

Goot in het laagste deel van het dal
droge goot op de natuurlijke plek van de beek

Terug naar de opgeleide molenbeek. Er loopt een leuk paadje langs.

Opgeleide Oudebeek
De opgeleide molenbeek

Ik kom bij de Tullekensmolen, nu een tuincentrum, met een prachtig gerestaureerde watermolen. Over de diverse watermolens is veel bekend: dit is een link naar een site met lijsten van molenaars voor bijna alle papierwatermolens in Gelderland.

Tullekensmolen
Tullekensmolen
Tullekensmolen
Tullekensmolen

In het tuincentrum wordt lekker met de beek geknutseld. Niets nieuws, dat deden landgoedeigenaren 150 jaar geleden al.

Tuincentrum Tullekensmolen
Tullekensmolen

Ik loop verder langs de beek en kom bij de Ruitersmolen. Ook hier is de watermolen compleet en zou zo in werking gesteld kunnen worden. Hoeveel energie zou je ermee kunnen opwekken? Een vrijwilliger vertelt enthousiast over de beek en de molen. Jammer dat mijn vinger op de foto staat, een goede reden om er snel weer heen te gaan.

Ruitersmolen
Ruitersmolen

Tot hier is het een mooie verrassende wandeling langs de beek. Maar verder loop ik verder over asfalt en zie de beek alleen nog waar hij de wegen kruist, altijd via prozaische duikers, jammer hoor.

Bij Lieren begint weer een prachtige opgeleide molenbeek (waar ik niet langs mag lopen) en ja hoor: even verder ligt naast het mooie oude fabriekspand van de Goudkuil nog de betonnen molengoot van de Gasthuismolen. Ik begrijp niet hoe dit gewerkt heeft en waar het rad zat en zo, maar ik bel wel een keer aan.

Gasthuismolen in de Oudebeek bij Beekbergen
Gasthuismolen.

Een paar honderd meter verder komt de molenbeek weer in de oorspronkelijke beek en gaan ze samen op weg naar het Apeldoorns kanaal.

selfie
selfie

De Oude Beek gaat met een duiker of sifon onder het Apeldoorns kanaal door. Het is in elk geval een onderwaterduiker.

Sifon onder het Apeldoorns Kanaal
Sifon onder Apeldoorns kanaal

Fietsers merken er niets van, hoogstens zien ze het hek. Waarom hier geen bankje en een infobord? Het hoogteverschil aan weerszijden van het kanaal is 3 meter en de lengte van het ding is bijna 47 meter.

Meer lezen: