Er zijn wereldwijd 500.000 aardbevingen per jaar; dat is eentje per minuut. Op Globalquake kun je ze live volgen. Hier een link naar hun youtubekanaal.
Het is live en alle aardbevingen die bezig zijn, worden bijgehouden. Dat wil niet zeggen dat de mensen daar nu allemaal een zware aardbeving voelen, want de meeste aardbevingen zijn diep in de aardkorst.
Op de wereldbol zien we honderden driehoekjes: dat zijn stations waar aardbevingen worden geregistreerd. Zolang een driehoekje blauw is, is er niks aan de hand. Als er iets gebeurt, verandert het driehoekje van groen (licht) -> geel -> rood (zwaar). Het epicentrum wordt aangegeven met een kruis. Daarbij staat de magnitude en de diepte van het epicentrum. Rond het epicentrum verschijnen cirkels die zich verspreiden over de aarde. De blauwe cirkel verspreidt zich snel maar is zwakker, de P-golven, en de gele-oranje cirkel zijn de heftigere maar langzamere S-golven. Oudere aardbevingen worden aangegeven met oranje rondjes. Zie hierboven een voorbeeld.
Het is fascinerend om te zien dat de aarde continu schudt en beeft. Omdat er meerdere aardbevingen tegelijk op aarde zijn, draait de aardbol voor je ogen voortdurend heen en weer. Bovendien hoor je continu bliebjes. Die kun je uiteraard uitzetten.
Heb je niets te doen? Pas op, dit is verslavend. Voor je het weet heb je een nacht naar driehoekjes en kruisjes gekeken en naar bliebjes geluisterd. Het geeft een grote onrust van FOMO: fear of missing out: als ik het nu uitzet, mis ik misschien net een hele grote.
Europees Mediterraan Seismologisch Centrum
Aardbevingen kun je ook volgen via het Europese Mediterrane Seismologisch Centrum: maar dan niet live op een draaiende wereldbol. Wel kun je doorklikken en meer informatie krijgen over een bepaalde aardbeving. Bijvoorbeeld op deze kaart staan alle aardbevingen in Frankrijk sinds januari 1962. Ik wist niet dat er zoveel aardbevingen in Frankrijk zijn.
Natuurlijk kun je nog veel meer zien. Bijvoorbeeld waar de afgelopen dag, week of twee weken aardbevingen zijn geweest: Geel is twee weken geleden, paars is vandaag (Frankrijk en Griekenland dus). Hoe groter de stip, des te zwaarder de beving.
Aardbevingen in Nederland
Kunnen we met deze sites ook de Nederlands aardbevingen opzoeken? Nee. Niet dat de Groningse aardbevingen niet krachtig genoeg zouden zijn, maar het Europees Mediterraan Seismologisch Centrum gaat niet meer dan twee weken terug in de tijd, en Globalquake is live, en in Groningen komen ze wel regelmatig maar gelukkig niet dagelijks voor.
Het KNMI houdt de Nederlandse aardbevingen bij. Ze hebben geen live-TV programma (dat zou saaie TV opleveren), maar kaartjes en lijstjes. In 2023 waren er 62 aardbevingen; de zwaarste met een magnitude van 2,2 bij Ekehaar in Drenthe. Hier hun jaaroverzicht 2023:
Hieronder het filmpje met het jaaroverzicht 2024. Schrik niet van de bliepjes. In 2024 waren er in Nederland 47 aardbevingen, waaronder 40 door onszelf veroorzaakt en 7 natuurlijk. De zwaarste was op 31 oktober met een magnitude van 2,2 in Garsthuizen (Groningen) die ook door onszelf veroorzaakt was.
Het KNMI leert ons dat het aantal aardbevingen die door onszelf veroorzaakt zijn door de gaswinning afneemt. Op het volgende plaatje zie je het aantal aardbevingen in het Groningerveld (er zijn ook andere velden, maar het Groningerveld is hetgene dat na zware druk gesloten is vanwege de bevingen).
Niet alleen het aantal, ook de magnitude van de bevingen is afgenomen sinds de sluiting van dit veld:
De natuurlijke bevingen komen door tektoniek: Nederland ligt vol breuken. De grootste, die ook aan het maaiveld zichtbaar zijn, staan op de geologische kaart ingetekend. De natuurlijke aardbevingen komen vooral in Limburg voor. De zwaarste in 2024 was bij Roosteren op 12 april met een magnitude van 1,7.
Uiteraard kun je het KNMI volgen op youtube. Ze hebben nu 1120 volgers (waaronder ik). Ik vind het leuke informatieve filmpjes en gelukkig zetten ze er niet zo vaak iets op.
leeg
Meer lezen over aardbevingen? In het Nederlands zijn er alleen kinderboeken. Wel is er dit meeslepende boek over het aardgas in Groningen: boekentip.